Van haven tot binnenvaart: naar één beveiligingsstandaard voor alle terminals

RSO Rombit Consulting speelt een groeiende rol als veiligheids- en beveiligingspartner voor havens én binnenvaart. Als systems integrator en gecertificeerde RSO helpen we organisaties bij het opstellen en implementeren van Port Facility Security Plans (PFSP), risicoanalyses en de voorbereiding op ISPS-audits en certificering.

De ISPS-gedachte (International Ship and Port Facility Security) verschuift ondertussen steeds nadrukkelijker richting de binnenvaart in België. Sinds de gemoderniseerde binnenvaartwetgeving, die sinds 1 januari 2025 in werking is, worden regels en verantwoordelijkheden uitgebreid naar binnenvaartschepen en terminals, met extra aandacht voor beveiliging, risicobeheersing en digitalisering.

Wat verandert er concreet?

  • Focus op containerterminals als eerste stap. Door hun open logistieke karakter en hoge verkeersfrequentie vormen zij relatief het grootste risico op veiligheidsincidenten en ongeautoriseerde toegang.
  • Voorbereiding richting inland terminals buiten containertrafiek. Denk aan bulk-, breakbulk- of tankterminals: dezelfde veiligheidsprincipes en inspectieprocedures kunnen stapsgewijs worden opgeschaald zodra het kader bij containertrafiek loopt.
  • Vrijwillige ISPS-compliance voor binnenvaart vanaf 2026. De FOD Mobiliteit werkt een procedure uit voor wat er van binnenvaart verwacht wordt op ISPS-terminals. In 2026 kan vrijwillige compliance worden opgestart, met in eerste instantie focus op containerterminals die voldoen aan artikel 2.5.2.46/2 van de wet maritieme beveiliging (rechtstreekse lijn met een ISPS-faciliteit).

Rol van de overheid (FOD Mobiliteit)

Het hoofddoel blijft de implementatie van de wet maritieme beveiliging en het verhogen van de beveiliging van ISPS-plichtige havenfaciliteiten en havens. Daarvoor worden verschillende tools ingezet, waaronder:

  • Veiligheidsverificaties en inspecties op naleving van de ISPS-code.
  • Havenverbod waar nodig.
  • PortWatch en ISPS-platform.
  • Awareness en opleiding binnen organisaties.

De overheid rondt eerst de conformiteit van alle havenfaciliteiten die ISPS-schepen ontvangen af (conform ISPS-code, EU-verordening 725/2004 en de Belgische wetgeving), en betrekt intussen de binnenvaart door procedures en verwachtingen voor ISPS-terminals uit te werken.

Waarom ook niet-containerterminals?

1. Uniformiteit & schaalbaarheid

Een succesvol ingevoerd ISPS-kader bij containertrafiek maakt het eenvoudiger om dezelfde veiligheidsprincipes en inspectie-flows uit te rollen naar andere terminaltypes.

2. Gedeelde risico’s in één keten

Ook niet-containerterminals zijn onderdeel van dezelfde logistieke keten, met gedeelde risico’s rond sabotage, toegangsbeveiliging, IT-integriteit en supply chain-continuïteit. Dat creëert de nood aan één geharmoniseerd veiligheidsniveau voor alle inland terminals.

Hoe Rombit Consulting helpt

RSO Rombit Consulting ondersteunt de transitie van A tot Z en combineert praktische implementatie met digitale veiligheidsoplossingen:

  • PFSP & risicoanalyses: opmaak, update en implementatie
  • Audit- & certificeringsvoorbereiding: gap-assessments, pre-audits, evidence management
  • Toegangsbeheer & perimeter: procedures, rollen & rechten, badge/visitor-flows
  • Connected worker & awareness: tooling, training en reporting
  • Incident response & continuïteit: draaiboeken, oefeningen en evaluaties
  • Compliance-ondersteuning: opvolging van ISPS-eisen, EU 725/2004 en nationale wetgeving

Tijdlijn & next steps

  • Nu (2025): modernisering binnenvaartwetgeving is van kracht; containerterminals staan centraal in de eerste uitrol.
  • 2026: opstart van vrijwillige ISPS-compliance voor binnenvaart op ISPS-terminals, met prioriteit voor containerterminals die aan art. 2.5.2.46/2 voldoen.

Wat betekent dit voor uw terminal of operator?

Dit is het moment om gap-analyses uit te voeren, procedures te standaardiseren en personeel te trainen, zodat u vlot kunt meeschakelen met de 2026-pijplijn.